Dosja “Partizani”: Dëshmia e Genc Rulit dhe prapaskenat e privatizimit që tronditën politikën
Meta Description: Ish-ministri Genc Ruli dëshmon në GJKKO për privatizimin e kompleksit “Partizani”. Zbardhen bisedat me Sali Berishën dhe dyshimet e SPAK mbi procedurat ligjore të vitit 2009.
Në ambientet e Gjykatës së Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (GJKKO), procesi gjyqësor për privatizimin e ish-kompleksit sportiv “Partizani” ka shënuar një moment kyç. Ish-ministri i Financave dhe Ekonomisë gjatë qeverisë së udhëhequr nga Sali Berisha, Genc Ruli, është paraqitur sërish në cilësinë e dëshmitarit për të dhënë shpjegime të detajuara mbi procedurat institucionale të ndjekura në atë periudhë.
Kjo dëshmi vjen në një kohë kur dosja “Partizani” mbetet një ndër çështjet më të ndjeshme politike dhe ligjore, ku në bankën e të akuzuarve ndodhet vetë ish-kryeministri Sali Berisha, dhëndri i tij Jamarbër Malltezi dhe disa persona të tjerë të përfshirë në zinxhirin e privatizimit.
Biseda e zbardhur: “Risi” apo tejkalim kompetencash?
Një prej elementeve më të debatuara në dosjen hetimore të SPAK është një komunikim i drejtpërdrejtë mes Genc Rulit dhe Sali Berishës në vitet 2008-2009. Në atë kohë, Ruli mbante portofolin e ministrit të Ekonomisë, ndërsa procesi i privatizimit të pronave publike po kalonte në një fazë transformuese.
Në bisedën e zbardhur nga organi i akuzës, Ruli e njofton ish-kryeministrin për ndryshimin e metodologjisë së pagesës së vlerës së objekteve që privatizoheshin. Nga një pagesë e thjeshtë në lekë, qeveria kishte vendosur të fuste në lojë edhe bonot e privatizimit dhe letrat me vlerë, duke e ndarë shlyerjen në 20% lekë dhe 80% letra me vlerë.
“Jo ankandi është veç doktor, por futëm 20% me lekë dhe 80% me letra me vlerë,” i raporton Ruli, ndërsa përgjigjja e Berishës duket mbështetëse, duke e cilësuar këtë si një “risi” dhe një mënyrë për të shlyer borxhin që shteti kishte ndaj pronarëve të shpronësuar. Ruli, nga ana e tij, shprehet i gatshëm të ndihmojë në favorizimin e pronarëve, duke e vënë theksin te baza morale e kësaj nisme.
Pretendimet e SPAK: Pika 12 e VKM-së dhe “stopimi” i punës
Megjithatë, Prokuroria e Posaçme ka ndërtuar një akuzë që sfidon këtë narrativë të “risive”. Sipas SPAK, pika 12 e VKM-së së asaj kohe ishte e qartë: ky ndryshim në metodologjinë e pagesës nuk duhej të zbatohej për praktikat që ndodheshin në Drejtorinë e Administrimit dhe Shitjes së Pronave Publike, veçanërisht kur ato ishin në fazën e përfundimit të pagesave.
Sipas dosjes hetimore, puna për privatizimin e klubit “Partizani” dukej se kishte stopuar në tetor 2008, pavarësisht urgjencës së strukturave shtetërore. Pas hyrjes në fuqi të VKM-së së re në janar 2009, procedurat rinisën me një shpejtësi të shtuar, duke u mundësuar trashëgimtarëve të familjeve të shpronësuara (si familjet Begeja, Alimehmeti, Llagami, Vaqarri dhe Saliaga) të shfrytëzonin bonot e privatizimit për të fituar të drejtën e parablerjes.
Dokumentet që tregojnë rrjedhën e ngjarjeve
Nga aktet e dosjes rezulton se në shkurt të vitit 2009, Raiffeisen Bank kishte konfirmuar pranimin e bonove të privatizimit në vlerën e 8.2 milionë lekëve për objektin në fjalë, me nënshkrimin e Xhimi Begejës. Ndërkohë, një shkresë e Drejtorisë së Administrimit dhe Shitjes së Pronave Publike drejtuar Bankës Credins kërkonte zhbllokimin e fondeve, duke konfirmuar se trashëgimtarët ishin shpallur fitues të ankandit.
Ky proces gjyqësor, i cili përfshin dëshmitarë të rëndësishëm si Genc Ruli, është thelbësor për të kuptuar nëse vendimmarrja e qeverisë së atëhershme ishte një akt i ligjshëm për të drejtat e pronarëve, apo një shpërdorim i pozitës zyrtare për të favorizuar grupe të caktuara të interesit.
Teksa seancat vijojnë, vëmendja e opinionit publik mbetet e përqendruar te faktet që po dalin në dritë, të cilat hedhin dritë mbi mekanizmat e privatizimit të pronave shtetërore në vitet e tranzicionit, duke shtruar pyetje të rëndësishme mbi ndërthurjen mes pushtetit politik dhe vendimeve administrative që transformuan pasuritë publike në prona private.